İyi Bir Hükümdar Nasıl Olunur? (Machiavelli’den Alıntılarla)

MachiavelliNiccolo Machiavelli 15.yy’da Floransa’da yaşamış devlet adamı ve danışmandır. 25 yaşında Floransa Cumhuriyeti’nde devlet memuriyetine girmiş ve cumhuriyetin yıkılmasına kadar geçen 20 yıllık sürede oldukça güçlü kişilerle dostluklar kurmuştur. 1513 yılında yazmayı bitirdiği “Hükümdar” adlı eseri siyaset teorisinin klasikleri arasında yer alır. Rönesans İtalya’sının ünlü Medici ailesinden Lorenzo de Medici’ye ithaf edilen eserde Machiavelli, iktidarı korumak için yapılması gerekenleri oldukça yalın bir dille anlatmış.

Günümüzde de çoğu kişinin yararlandığına inandığım bu eserden bazı alıntılar yapmak istiyorum. Okuyunca Machiavellinin büyük bir siyaset ustası olduğunu anlayacaksınız.

Lorenzo-the-Magnificent-d-007Sunuş: Muhteşem Lorenzo de Medici’ye: “… Alt tabakadan biri, ülkeyi hükümdarın nasıl yöneteceği konusunda tartışmaya girişirse, umarım, kitabım had bilmezlik olarak görülmez. Zira ressamlarda manzara resimlerinde dağ ve tepe resimleri çizmek için alçak rakımlı yerlere, vadilerin resmini çizmek istediklerinde ise dağların tepelerine çıkarlar. Benzer şekilde insanları iyi tanımak için hükümdar olmak, hükümdarları iyi tanımak için de bizzat halktan olmak gerekir.”

  • Bir hükümdarın yönetimi sağlam temeller üzerine kurması için kurması gereken iki ana etmen vardır: iyi kanunlar ve güçlü ordular. İyi kanunlar güçlü ordular olmadan tesis edilemeyeceğine göre güçlü orduları zorunlu olmalıdır.
  • Her zaman iyi olmaya çalışan bir kişi, iyi olmayan çok sayıda kişinin arasında yok olmaya mahkumdur. Bu nedenle, iyi bir hükümdar, nasıl iyi olunmayacağını ve gerektiğinde bu bilgiyi nasıl kullanacağını iyi bilmelidir.
  • İyi bir hükümdar, ayıplanacak özellikleri varsa bile bu özelliklerini halkın gözleri önünden uzak tutacak zekaya sahip olmalıdır. Eğer becerebiliyorsa halkın gözünden düşürecek rezilliklerden uzak durmalıdır. Ama beceremiyorsa da fazla üzülmemelidir. Nice erdemli şeyler vardır ki insanları yıkıma götürürken, nice rezillikler vardır ki insanları refah ve huzura götürebilir.
  • İyi bir hükümdar sevilmekten çok korkulan biri olmayı tercih etmelidir. Çünkü herkesin bildiği gibi insanların tabiatında nankörlük, döneklik, yalancılık ve hilekarlık vardır. Onalara iyi davrandığınızda yüzünüze gülerler ancak tehlike çanları çaldığında anında sırtını dönerler. İnsanların hatrını daha çok kırdıkları kişi, kendisinden korkulan değil, kendisini sevdiren kişidir. Çıkarlarına ters düştüğünde sevgi bağını koparabilirler ancak korktuklarında sonuçta cezalandırma olacağı için kolayca sırtlarını çeviremezler.
  • İyi bir hükümdar, dürüst olup sözünde duran değil, kurnazlıklarıyla insanları nasıl aldatacağını bilen hükümdardır. Bir hükümdarın hayvan karakterlerine bakarak çıkaracağı sonuçlar vardır. Sözgelimi aslan insanların kurduğu tuzaklara karşı, tilki ise kurtlara karşı kendini koruyamaz. Bu yüzden tuzaklardan korunma için tilki, kurtlardan korunma için ise aslan olmak gerekir. Yalnızca aslan gibi davranan hükümdar hata eder. O halde iyi bir hükümdar, verdiği söz nedeniyle zarar görecekse ya da söz verdiği andaki şartlar değişmişse sözünde durmaz, durmamalıdır.
  • İyi bir hükümdarın itibarını en üstte tutacağı şey büyük başarılar ve halkın imreneceği örnekler sergilemesidir. Yılın belirli günlerinde halkını festival ve şenliklerle eğlendirmelidir.
  • İyi bir hükümdar, şansın kadına benzediğini bilir. Bu yüzden onu elinde tutabilmesi için çekingen değil atik olması gerektiğini kavramıştır. Talih de kadınlar gibi gençlerden yanadır. Çünkü gençler daha atiktir, daha yırtıcıdır ve talihe boyun eğdirmek konusunda daha gözüpektirler…

Belki bunları da beğenirsin...

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir